Hoog van de toren

KardamyliKARDAMYLI (Griekenland)   Máni is de middelste poot van de Peloponnesos. Er is ongelooflijk veel afgevochten in het verleden. Soms kwam de vijand van buitenaf, doorgaans echter waren het de buren die je naar het leven stonden ...

 

Als je in het dorp Kardamyli voorbij de kerk bij de supermarkt de weg rechtsaf neemt, loop je door een geplaveid beekdal omhoog. Aan het eind moet je linksaf en klim je naar het oudste deel van het dorp. Op het hoogste punt ligt de Purgos Mourtzinou, ofwel de Mourtzinos-toren. Een jaar of tien jaar geleden liepen we hier ook. Toen was de toren een ruïne met een provisorisch dak van golfplaten, nu is hij gelukkig prachtig gerestaureerd.

De meeste dorpen in Máni zijn ontstaan rond zulke woontorens. Alle hebben ze dezelfde geschiedenis die teruggaat naar de vijftiende eeuw. De streek werd het toevluchtsoord van de vooraanstaande families die in 1460 door de Turken uit de hoofdstad Mystras van het Byzantijnse vorstendom op de Peloponnesos waren verjaagd.
De nieuwkomers voelden zich tamelijk veilig in Máni. De nederzettingen waren eigenlijk alleen over zee bereikbaar en de Turken toonden weinig belangstelling voor hen. In hun dorpen onderscheidden de Byzantijnen zich van de lokale bevolking door de hoge stenen woontorens die ze lieten optrekken.

De Byzantijnse families gaven in hun hoge torens langs de kust van Máni geen krimp. Hun lokale gezag was er onaantastbaar. De enigen waar ze iets van te vrezen hadden, waren hun collega-despoten in de woontorens verderop. Ze hadden uit Mystras een uitstekend ontwikkeld systeem van vendetta - ofwel bloedwraak - meegenomen. Dankzij hun aangeboren geheugen voor de familie aangedaan onrecht vochten de clans elkaar ongeveer drie eeuwen lang de tent uit. Of beter gezegd: de toren uit.

De Mourtzinos-toren in Kardamyli stamt uit het begin van de zeventiende eeuw. De familie Troupakis bouwde hun toren op de resten van een ouder bouwwerk. De vendetta had hun voorgangers verjaagd en hun toren met de grond gelijk gemaakt. De nieuwe toren kreeg drie verdiepingen. De toren was het middelpunt van een gebouwencomplex waarin onder andere een keuken, een bakkersoven, een olijfpers, een smederij en een groot waterreservoir waren ondergebracht. Bij een belegering moest je het een flinke tijd op eigen kracht vol kunnen houden.
Tegenover het complex staat de kerk Agios Spyridon die de familie Troupakis rond 1700 als familiekerk liet bouwen. De tweekoppige adelaar boven de kerkdeur herinnert aan de Byzantijnse afkomst van de familie.

De eerste generaties Troupakis wisten zich op te werken tot een van de machtigste clans in de Exo Mani, ofwel Buiten-Máni, het noordelijke deel van het schiereiland. Hun grote concurrent was de familie Mavromichalis uit Limeni in het zuiden. Panayotis Troupakis kwam rond 1800 aan het hoofd van de clan in Kardamyli te staan. Zijn bijnaam Mourtzinos leeft voort in de naam van de toren.
(september 2021)

 kardamyli stackelberg

Otto Magnus Freiherr von Stackelberg (1787-1839) maakte deze gravure van het dorp Kardamyli dat hij in 1810 bezocht. In het midden staat de Mourtzinos-toren met de Agios Spyridon links ernaast.

 

De Peloponnesos in Plaatselijk Belang

Plaatselijk belang

Instortingsgevaar

LA GOMERA (Canarische Eilanden)   Vanuit de haven van Vueltas loopt een weggetje rond de enorme rots naar Playa Argaga. Aan het begin van de weg waarschuwde een groot bord je altijd voor...

Lees meer...

De vissers van Vueltas

LA GOMERA (Canarische Eilanden)   De haven van Vueltas is het meest bedrijvige deel van Valle Gran Rey op La Gomera. Hier zijn de hele dag mensen in de weer, terwijl anderen hen...

Lees meer...

Vloeiend Silbo

LA GOMERA (Canarische Eilanden)   In alle gidsen en sites over La Gomera lees je over Silbo. Het is de gefloten taal waarmee de inwoners van het eiland met elkaar over de valleien...

Lees meer...

Naam op een bordje

ANTWERPEN (België)   Het is ‘s ochtends een uur of elf in Antwerpen en we drinken koffie op een terras. Dit is niet het knusse, gezellige Antwerpen waar de meeste toeristen meteen aan...

Lees meer...

Tijd voor een feestje

SEVILLA (Spanje)   Terwijl Nederland voor de derde keer in lockdown gaat, lopen we door Sevilla. Hier gaat het leven gewoon door. Alleen de mondkapjes van de meisjes verraden dat in de bijzondere...

Lees meer...

Een kaarsje voor San Antonio

SEVILLA (Spanje)   Dat hier in de Calle de Alfonso XII een kerk staat, zal de meeste voorbijgangers waarschijnlijk niet eens opvallen. Het is het straatje naast het grote warenhuis El Corte Inglés...

Lees meer...

Het Sevilla van de Sevillianen

SEVILLA (Spanje)   Een pleintje in Sevilla op een zaterdagmiddag in december. Kinderen spelen op de klimrekken, hun ouders bevolken de terrasjes rondom. Boven ons hoofd slaat de kerkklok twee keer.  

Lees meer...

Hoog van de toren

KARDAMYLI (Griekenland)   Máni is de middelste poot van de Peloponnesos. Er is ongelooflijk veel afgevochten in het verleden. Soms kwam de vijand van buitenaf, doorgaans echter waren het de buren die je...

Lees meer...

De hippies van Matala

MATALA (Griekenland)   In het voorjaar van 1970 was ze met een vriendin naar Griekenland gekomen. Ze bleef een paar maanden in het kleine Matala aan de zuidkust van Kreta.  Joni Mitchell  had...

Lees meer...

Desolate beelden

LA PALMA (Canarische Eilanden)   Op zondagmiddag 19 september 2021 om kwart over drie kwam een van de vulkanen in de Cumbre Vieja op La Palma tot leven. Op vakantie in Griekenland...

Lees meer...

Door de nacht van Madeira

MADEIRA (Portugal)   In twintig minuten ben je met de bus van ons stadje Ribiera Brava in de hoofdstad Funchal, tenminste als je de bus hebt die langs de Via Rapida -...

Lees meer...

Zonnig Madeira

MADEIRA (Portugal)   Ik heb al een tijdje ‘Zonnig Madeira’ in de kop. Wie zong het ook al weer: ‘Zonnig Madeira, land van liefde en zon’? Als ik het intik op Google...

Lees meer...

Randgroepvogels

  SEVILLA (Spanje)   In de schemering cirkelen ze in snelle duikvluchten rond de torentjes en de hoge koepel van de Salvadorkerk. De rust op het terras op de Plaza Jesús de la...

Lees meer...

Groningen, district Saramacca

GRONINGEN (Suriname)   Vandaag gaan we naar Groningen, het dorp Groningen in het district Saramacca om precies te zijn. De navigatie loodst ons een enorm eind door de buitenwijken van Paramaribo om uiteindelijk...

Lees meer...

Paramaribo Zoo

PARAMARIBO (Suriname)   In het noordwesten van Paramaribo ligt de Cultuurtuin, een stukje ongegeneerde jungle tegen het centrum van de stad aan. In de Cultuurtuin ligt Paramaribo Zoo. Op de parkeerplaats van de...

Lees meer...

Graf in de Palmentuin

PARAMARIBO (Suriname)  Achter het presidentieel paleis in Paramaribo ligt de Palmentuin. Hoge palmbomen, keurig in het gelid. Slootjes vol waterplanten waar kikkers kwaken. Het is altijd een oase van rust in de...

Lees meer...

Onze Hendrik Jan

PARAMARIBO (Suriname)  Vanaf de Jessurunstraat heb je uitzicht op de hoge lokalen van een school. Overdag zie je er jongelui lopen met blauwe overhemden en spijkerbroeken of geruite rokken, de nationale schoolkostuums...

Lees meer...

De Kaaimannenman

COMMEWIJNE (Suriname)  Als het bootje ons en onze fietsen vanuit Leonsberg over de Surinamerivier en de Commewijne bij de plantage Rust en Werk heeft afgeleverd, worden we op de steiger opgewacht door...

Lees meer...

Deugden en ondeugden

SEVILLA (Spanje)  De Kathedraal van Sevilla is een schatkamer waar je niet uitgekeken raakt. We zitten op een lange bank langs een van de wanden van de Antecabildo, een strakke, vrij sobere ruimte...

Lees meer...

De mooiste dag van hun leven

SANTORINI (Griekenland) Santorini is het duurste Griekse eiland, het dorp Oia balancerend op de noordwestelijke kraterwand van Oia is de duurste plek op Santorini. ’s Avonds in afwachting van de zonsondergang vechten...

Lees meer...

Dagelijkse dingen